Vandaag voor de eerste keer dit jaar naar het strand geweest. Ik blijf het heerlijk vinden om bij de aanblik van woeste schuimkoppen bijna letterlijk uit te waaien. En als je dan ook nog een helemaal niet onaardige zonsondergang kado krijgt, kan je dag niet meer stuk. Nu het jaar nog….
Afgelopen week ben ik naar een van de mooiste musea geweest die ik ooit heb bezocht. Dan heeft dat ‘mooi’ niet eens betrekking op het gebouw of op de collectie. Waar het wel op slaat is de manier waarop het museum zijn collectie en zijn ‘boodschap’ probeert aan de man te brengen. Met veel durf en visie en met behulp van zowel moderne als traditione technieken weet het museum zijn bezoekers te prikkelen en aan het nadenken te zetten over ‘gek’ en ‘normaal’. Als je door het museum loopt zie je steeds op andere manieren de begrippen ‘gek’ en ‘normaal’ opduiken. Je kijkt in de kasten van een psychiatrische patient, je ondergaat multimediapresentaties met meerdere projectoren, je luistert met een stethoscoop naar tekst en uitleg over geestelijke gezondheidszorg door de eeuwen heen, om maar even een paar voorbeelden te noemen.
Hoewel het museum pas in 2005 is geopend wist het al in hetzelfde jaar bijde Nederlandse Design Prijzen 2005 winnaar te worden in de categorie ‘Exhibiton & Experience Design’. In het juryrapport stond ondermeer: “Het Dolhuys confronteert ons op een directe, en zelfs fysieke, wijze met de verwarring die we voelen bij psychiatrische patiënten en wellicht ook met de chaos in hun hoofd. ’Wat is normaal?’ wordt op alle niveaus aan de kaak gesteld en de bezoeker kan zich met geen mogelijkheid op afstand houden. Een indringende ervaring!�
Dit is geen museum waarin je langs vitrinies en wanden vol schilderijen geleid wordt. Voortdurend neem je zelf beslissingen over wat je wilt zien en horen, en voortdurend word je zelf aan het denken gezet. Dat is in ieder geval wat ik van een modern museum verwacht. Het Dolhuys is te vinden op loopafstand van station Haarlem (dat overigens zelf al een bezoekje waard is, maar daarover later meer)
In 2000 kwam eindelijk eens een keer de musical Rent naar Nederland. Ik had er toen al veel over en van gehoord. Eindelijk eens een musical die stevig in deze tijd stond. Zowel beelden, verhaal als muziek rekenden af met het gebruikelijke, vergeelde musical idioom, meer nog dan het werk van Stephen Sondheim. Waar Sondheim’s werk nog steeds volop (maar slim) gebruik maakt van dat idioom, gaat Rent een paar stappen verder.
Het verhaal speelt zich af tijdens een aantal feestdagen: kerstmis, oudjaar, pasen en halloween, op een gekraakte verdieping van een New Yorkse muziekmaatschappij, waar een groep vrienden, voornamelijk kunstenaars en musici, de meeste homo- of bisexueel, samenleeft. Het gaat om het behoud van hun wereld, die niet alleen bedreigd wordt door de gevestigde orde in de maatschappij, maar ook door AIDS en drugsverslaving.
De produktie werd in 2000 naar Nederland gehaald door niemand minder dan Joop van den Ende, die groot uitpakte met een supercast en een van de meest gerenommeerde theaterregisseurs, Ivo van de Hove. Een echt succes is het niet geworden, maar de voorstelling had zeker beter verdiend.
In 2005 is de musical verfilmd door Chris Columbus (bekend van o.a. Harry Potter) met een deel van de oorspronkelijke Broadway cast. Hoewel Columbus vrijwel de hele musical op film heeft vast gelegd, is een deel toch gesneuveld in de cutting room. Op de DVD die onlangs uitkwam, staan deze ‘deleted scenes’ met juweeltjes uit de theateropvoering gelukkig wel! De Film (en de DVD) is uiteraard een bewerking voor het medium film, maar geeft een goede indruk van hoe de theaterversie er uit heeft gezien. Als je van musicals houdt, moet je deze Film eens gaan bekijken. En als je er niet van houdt, ook. Misschien vind je wel een musical die je wel de moeite waard vindt.